Tebarekallah Anlamı Nedir? Eleştirel Bir Bakış
İzmir’de sokakta yürürken, kafelerde arkadaşlarla muhabbet ederken, sosyal medyada gezinirken sıklıkla duyduğum bir kelime: “Tebarekallah.” Kimisi dini bir anlam yükler, kimisi ise sadece bir selamlaşma şekli olarak kullanır. Ama gerçekten, bu ifade ne anlama gelir? Benim gibi modern dünyada yaşayan biri, bu tür kelimelere nasıl bakmalı? Herkesin ağzında dolanan ama az bilinen bu sözcüğün anlamını biraz daha derinlemesine incelemek, ister istemez bazı soruları kafamda uyandırıyor.
Tebarekallah Anlamı: Ne Demek? Gerçekten Ne Anlatıyor?
“Tebarekallah” kelimesi Arapçadan türetilmiştir ve aslında “Allah’ın bereketi üzerinize olsun” ya da “Allah sizi mübarek eylesin” şeklinde çevrilebilecek bir anlam taşır. Dinî bir bağlamda, bu ifade, birine hayır duası etmek ya da onun başarılarını, iyi işlerini kutlamak amacıyla kullanılabilir. Bu kadar saf ve derin bir anlam taşıyan bir kelime için, bugün birçok insanın sadece “selamlaşma” şeklinde kullandığını görmek, gerçekten şaşırtıcı. Hani, sanki bir “güzel görünüyorsun” ya da “ne kadar harika bir iş başardın” demek gibi.
Burada esas soru şu: “Tebarekallah” sadece kültürel bir ifade mi yoksa gerçekten içsel bir anlam taşır mı? Tüm toplumsal bağlamda, bu tür ifadelerin gerçek anlamını ne kadar benimsiyoruz? Ve tabii ki, böyle bir ifade sürekli popülerleşirken, dini ve kültürel köklerinden sapması ne kadar doğru?
Güçlü Yönler: Bir İyi Dilek Olarak Kullanımı
Tebarekallah, elbette sevgi, saygı ve dua içeren bir ifade. Herkesin arada sırada kullandığı, insanlara mutluluk ve sağlık dilediği bir sözcük olarak yerini alıyor. İşin güzel yanı şu ki, toplumsal bağlamda, insanlara bu tür ifadelerle güzel dileklerde bulunmak bir çeşit pozitiflik yaratıyor. İnsanın bir diğerine iyi dileklerde bulunması, elbette toplumun huzuru için faydalıdır. Birine “Tebarekallah” demek, onun güzel başarısını kutlamak veya iyi dileklerde bulunmak, çoğu zaman güzel bir davranış. Bunda hiç bir sakınca yok. Toplum olarak, başkalarına karşı samimi ve güzel dileklerde bulunmak kadar insanı mutlu eden bir şey yoktur. Ne de olsa, herkes mutlu ve huzurlu bir şekilde yaşamak istiyor, değil mi?
Ancak… İşte Burada Bir Sorun Var
Her şeyin bir dengeyi var. Tebarekallah’ı şimdi hep bir kenara koyup, toplumun bu tür kelimelere nasıl yaklaştığını ele alalım. Tıpkı “Selamünaleyküm” ya da “Maşallah” gibi kelimelerin anlamlarının neredeyse kaybolması gibi, “Tebarekallah” da modern dünyada, anlamını yitiriyor. Çünkü insanlar, bu tür ifadeleri kullanırken, sadece laf olsun diye kullanıyor. Birinin başarısını kutlamak, gerçek anlamını hissetmeden yapılan bir “sözcük kullanımı”na dönüşüyor.
Bence burada önemli bir soru var: Birinin iyi niyetle söylediği “Tebarekallah”, gerçekten o kişinin içinden geliyor mu? Ya da sadece bir “yapmam gereken” sosyal kural mı? Mesela, bir arkadaşınızın sosyal medya paylaşımına “Tebarekallah” yazmak, gerçekten içten bir dilek mi, yoksa sadece popüler bir ifade mi? Bu tür ifadeler bazen anlamını kaybediyor ve insanlar sadece “uyum sağlamak” için bu kelimeleri kullanabiliyorlar.
Bu Durum Ne Kadar Sağlıklı?
Sosyal medyada bu tür kelimeleri sürekli görmeye başladım. “Tebarekallah, ne kadar güzel görünüyorsun”, “Tebarekallah, ne kadar başarılısın” gibi… Ama burada esas soru şu: Gerçekten insanlar birbirlerine iyi dileklerde bulunuyor mu, yoksa sadece sırf popüler olduğu için mi bu kelimeleri kullanıyorlar? Bu noktada “Tebarekallah”ın anlamının aşındığına dair endişelerim var. Gerçek anlamı ne kadar hissediyorsunuz? Yoksa bu kelime de modern çağda bir trend haline mi geldi? İnsanlar bu kelimeyi her duyduklarında “sadece neşeli bir tepki” mi veriyorlar, yoksa içtenlikle birbirlerine dua mı ediyorlar?
Toplumda Kelimelerin Gücü ve Hızla Yitirilmesi
Aslında sorulması gereken en temel soru şu: Kelimeler ve ifadeler ne kadar güçlü olmalı? Yani “Tebarekallah” gibi ifadeler, kültürümüzün parçası olabilir. Ancak, bu ifadelerin içeriği hızla boşaltıldığında, toplumsal anlam taşıyan bu kelimeler nasıl bir etkiye sahip olacak? Eğer herkes aynı şeyi sürekli tekrarlıyorsa, o kelimenin anlamı ne kadar değerli kalır? Bu soruyu kendi kendime sorarken, bazen “Gerçekten içinden geldiği gibi mi?” diye düşünüyorum.
Sonuç: Tebarekallah’ın Gerçek Anlamını Koruyacak mıyız?
Tebarekallah, bir zamanlar derin bir anlam taşıyan, insanlara iyi dilekler sunan, şefkatle kullanılan bir kelimeydi. Fakat bugün, anlamı biraz sulanmış gibi görünüyor. Sosyal medyada, sokakta, her yerde duyduğumuz bu ifade, bazen sadece boş bir kelimeden ibaret oluyor. Ancak yine de, bu kelimenin taşıdığı manevi değeri kaybetmeden kullanmanın yollarını bulmalıyız. Yoksa bu güzel dua, bir gün herkesin ağzında bir kelime olarak kalacak ve anlamını yitirecek.
O zaman ne olacak? Kelimeler gerçekten de birer araç mı, yoksa anlamlı birer bağış mı? Kim bilir? Ama “Tebarekallah”ı gerçekten içtenlikle kullanmak, belki de modern toplumun hızla anlam yitiren değerleri arasında en önemli sınavlardan biri olacak.